ప్రకరణం 1
 

ఆంధ్రం, తెనుగు, తెలుగు

జి.ఎన్. రెడ్డి

1.0. మనభాషకు ఈనాడు ఆంధ్రం, తెనుగు, తెలుగు అని మూడు పేర్లు వ్యవహారంలో ఉన్నాయి. సంస్కృతగ్రంథాల్లో అంధ్రశబ్దం ఆంధ్రకు రూపాంతరంగా కన్పిస్తుంది. తెలుగు కావ్యాల్లో తెనుంగు, తెనుఁగు, 'తెలుంగు, తెలుఁగు, త్రిలింగ అనే పదాలు భాషాపరంగా ప్రయోగంలో ఉన్నాయి. తమిళంలో తెలుగుభాషకు పేర్లుగా వడగు, వడుగ పదాలు గ్రంథస్థమైనాయి. ' పోర్చుగీసువారు తెలుగువారిని 'జెంతియొ'(Gentio) అనీ, తెలుగుభాషను 'జెంతూ' (Gentoo) అనీ, 16, 17 శతాబ్దాలలో వ్యవహరించినారు. 2. మొత్తం మీద మనభాషను తెలిపే పదాలు: అంధ్ర,

ఆంధ్ర, తెనుంగు, తెనుఁగు, తెలుంగు, తెలుఁగు త్రిలింగ, వడగు, వడుగ, జెంతూ. ఏకార్ధబోధకాలైన ఈ పదాల చరిత్రనూ, రూపనిష్పత్తినీ, పరస్పరసంబంధాన్నీ పరిశీలిద్దాం.

1.1. ఆంధ్ర, ఆంధ్ర: ఈ రెండుపదాలు రూపాంతరాలైన సంస్కృతపదాలు. ఇవి సంస్కృతంలో అతిప్రాచీనకాలంలో జాతిపరంగా ప్రయోగింపబడి ఉన్నాయి. శునశ్శేఫుని తమ జ్యేష్ఠభ్రాతగా అంగీకరించడానికి నిరాకరించిన మొదటి యాభైమంది పుత్రుల అనార్యజాతులైన ఆంధ్ర, పుండ్ర, శబర, పుళింద, మూతిబాది దస్యులలో కలసి పొండని విశ్వామిత్రుడు శపించి బహిష్కరించినట్లు ఐతరేయబ్రాహ్మణంలో (క్రీ.పూ. 600) ఒక ఐతిహ్యం ఉంది.' మనకు తెలిసినంతవరకు ఆంధ్రశబ్దానికి సంస్కృతంలో మొట్టమొదటి ప్రయోగం ఇదే. మ్లేచ్ఛులైన ఈ అయిదుజాతులవారూ ఆర్యావర్తానికి సరిహద్దు ప్రాంతాల్లో ఆనాడు నివసిస్తున్న ద్రావిడులో ముండా ప్రజలో అయిఉండవచ్చు. భారతదేశానికి ఆర్యులు ఆగంతకులనీ, ముండా ప్రజలూ, ద్రావిడులూ వారికి పూర్వముండిన ఆదిమవాసులనీ చరిత్రకారులు నిర్ణయం. కాబట్టి ఆంధ్రులు అనార్యులైన ద్రావిడులలో ఒక తెగవారని అభిప్రాయపడవచ్చు. ఆంధ్రుల ప్రశంస వ్యాసమహాభారతంలో కూడా కన్పిస్తుంది. మయసభలో అంగ, వంగ, పుండ్రక, పాండ్య, ఓడ్ర, ఆంధ్రరాజులు ధర్మరాజును కొలిచినట్లు వర్ణింపబడింది. ' మనుస్మృతిలో కారావరస్త్రీకి................................