అధ్యాయము - 1

లలిత కళలలో ఒకటైన సంగీతమునకు మానవ దైనందిన జీవితములో సంస్కృతికంగా, జ్ఞానపరంగా, భావపరంగా, ఆధ్యాత్మికపరంగా గల విలువలు

మానవుని యానందము కొరకు భగవంతుడు ఒసంగిన అపురూపమయిన మరియు అమూల్యమయిన బహుమానములలో సంగీతము ఒకటి. చతుష్టష్టి కళలలో సంగీతము చెప్పుకొనదగిన కళ. సంగీతము లలితకళలన్నింటి యందు మిగుల శ్రేష్టమయినదని చెప్పకతప్పదు. మిగిలిన లలితకళలగు చిత్రలేఖనము, శిల్పము, నాట్యము, మొదలగువానికి భావములు మానవుడు ప్రకృతి నుండి తీసుకొనగలుగు చున్నాడు. ఉదాహరణమునకు సూర్యాస్తమయమును చిత్రించవలెననిన ప్రకృతినే ఆ సమయమున తిలకించి తన యొక్క భావమునకు సరియయిన రూపకల్పన నిచ్చుచున్నారు. కాని సంగీతము మాత్రము మానవుని మేధాశక్తి పైననే ఆధారపడియున్నది. ఉదాహరణకు ఒక కొత్త రాగమును కనుగొనిన దానికి రూపకల్పన తన యొక్క భావనా పటిమచేత లేదా మేధాశక్తి చేతగాని చేయవలెను గాని ప్రకృతి నుండి గ్రహించుట కేమియు లేదు. మరియు "శిశుర్వేత్తి పశుర్వేతి, వేత్తి గానరసం ఫణి:" అను శ్లోకము ప్రకారము సంగీతము పండిత పామరులను, స్త్రీ,పురుషులను, వృద్ధులను, బాలురను అందరిని ఒకేరీతిగా ఆనందింప జేయుచున్నది. తగ్గిన కళలు, అందు ప్రవేశమున్న వారికి, ఆ కళ ప్రత్యేకమగు నుత్సాహము, ఉత్తేజము కల్గించును గాని సంగీతమునకున్న ప్రాముఖ్యత బహుళ జనాదరణము తక్కిన కళలకు అంతగా లేదనియే చెప్పవచ్చును.

మానవుని జీవతమునందు సంగీతము అంతర్లీన మయినదని చెప్పవచ్చును. ఎందువలనననగా సంగీతమభ్యశించుట వలన మానవునికి ఆధ్యాత్మిక, వైజ్ఞానిక, 'భావావేశ, (Emotional) సాంస్కృతిక విలువలు కలుగును. సంగీతము యొక్క ప్రాముఖ్యమును అనాది నుండి గ్రహించుటచే గొప్ప తత్త్వవేత్తలగు యాజ్ఞవల్కుడు, ప్లేటో మొదలగువారు సంగీతము యొక్క గొప్పతనమును కొనియాడిరి. సంగీతము ముఖ్యముగా భారతీయ సంగీతము ఆధ్యాత్మిక చింతను కల్గించుననుటలో ఎట్టి.................